Ekki vildi ég vera í advice hópnum núna.

Þeir eru nokkrir sem lofuðu því að engin málaferli yrðu og töldu allar líkur á að sigur ynnist ef svo færi að málið færi fyrir dómstólum.  Þar á meðal eru æðstu embættismenn landsins, hæstarréttadómarar að ónefndum þingmönnum.  Nú allt í einu finnum við það að mikið er undir. 

Ég spurði einu sinni í annari færslu þegar menn kusu um Icesave 3 hvort menn skyldu áhættuna.  Ég tók út þær tölur sem þá var veifað í auglýsingum og spurði:

"þið skuldið 320 þúsund í banka. Bankinn kallar þig til og vill að skuldin sé greidd en kemur með einn möguleika. Hann tekur upp tening og býður þér það að ef allar tölur nema einn og tveir koma upp þá fellur skuldin niður, en ef einn og tveir koma upp þá hækkar skuldin í 4.56 milljónir. Mynduð þið taka áhættuna? Væntanlega ekki."

Nú kemur í ljós hvar réttur okkar er.  Lobbý hópar eru strax byrjaðir að spinna sig frá ábyrgð og vilja meina að menn muni ekki gæta hagsmuna Íslands og málið myndi tapast.  Það er alvarleg ásökun og ekki að furða að menn spyrji sig hvort þessir hópar ættu ekki að kæra utanríkisráðherra fyrir landráð?

En í ljósi þessarar stöðu sem við finnum okkur í þá vona ég að vinnum þetta mál þó að mínu viti er áhættan af þjóðrembunni svo mikil að betra hefði verið að semja.

 

Össur gæti ekki hagsmuna Íslands

Á sama tíma er hagnaður Haga 50%

Arðsemi eigin fjár Haga spáð yfir 50% á þessu ári.  Það er ótrúlegt hvað það þykir sjálfsagt að okra á samlöndum sínum til að hagnast.  Við búum ekki við samkeppni á matvörumarkaði.  Á að brjóta Haga upp líkt og gert var við AT&T í Bandaríkjunum árið 1984?  Hér er mórallinn þannig að ef menn njóta ekki einokunnar þá fara menn í samráð með sömu niðurstöðu fyrir neytandann hann tapar.. 

 Fyrir suma er tapið tvöfalt annarsvegar inní versluninni og hinsvegar á fasteignaláninu. Getur einhver skotið á það hvað óeðlileg verðlagning á dagvöru hefur keyrt upp vísitölu neysluverðs og þar með heildarskuldir heimila sem eru rúmmlega 1800 milljarðar? 

Hvað getum við gert til að skapa þannig umhverfi að neytendur njóti eðlilegrar álagningar..

Munar tugum prósenta á matnum

Ósamfélagsleg gróðamaskína.

Hér er tilvitnun úr frétt af eyjunni:

"Arðsemi eigin fjár í Högum er svo gríðarleg – 45% á fyrri hluta ársins og fer væntanlega yfir 50% á árinu öllu – að það er sönnun þess að fyrirtækið starfar ekki á virkum samkeppnismarkaði."

 

Reykjavík er fimmta dýrust

Að axla ábyrgð og finna sameiginlegan og sanngjarnan farveg.

Nú er Icesave komið í fast ferli og ekki annað en að standa saman og landa því farsælega.  Í því ljósi er hægt að eyða öllum kröftum í stöðu heimila.

Eru verðtryggðar skuldir heimila tvær milljónir milljóna? Eða 2.000.000.000.000 og mun hækka vegna skattahækkana í 2.004.000.000.000 vegna hækkunar á neysluverði um 0.2%. Maður hlýtur að spyrja sig afhverju tóku menn þessi lán til að byrja með? Ef hófstillt verðbólguspá uppá 3.5% gangi eftir árið 2012 þá hækka skuldir heimila í 2.070.000.000.000.

Þegar skuldsetning heimila var sem mest þá var gríðarleg verðbólga á sama tíma. 20 milljón króna jafngreiðslulán í 40 ár miðað við 4.3% vexti auk 5% verðbólgu að jafnaði út lánstímann kostar 130 milljónir. Fór þessi umræða fram í skuldaþennslunni 2003-2008 þegar fólk tók þessi lán?

Hvað á gera? skipta um gjaldmiðil einhliða, ganga í esb fyrir evru, afnema verðtryggingu og hætta á óðaverðbólgu eða vera með hlutfallslega verðtryggingu (það er að hluti hækkunar neysluverðs leggist á lánin) Hérna æpa menn á ríkisstjórnina, varpa frá sér sinni ábyrgð og ræða ekki þetta massíva vandamál uppbyggilega. Hér þarf að draga alla að borðinu og gera þjóðarsátt og finna varanlega lausn í stað þess að varpa þessum skuldum á skattgreiðendur og finna sig síðan í sömu sporum eftir áratug eða svo.

Íbúðalán hækka um 3-4 milljarða

Að tala hreint út.

Það er mikill léttir að vera laus við pólitíska leiðtoga úr Landsvirkjun.  Útilokað er að fyrrverandi forstjóri hafi upplýst okkur jafnvel um stöðu Landsvirkjunar, hvort sem það er orkuverðið sjálft eða arðsemi og mat á því, og Hörður gerir nú.  Ég vill ganga lengra og segja að veruleg hætta hafi verið á því að skammtímaskuldir hefðu gjaldfallið hefði uppgangur í Kína ekki ýtt álverði úr 1400$/pt í byrjun 2009 í 2500 $/pt. um mitt ár 2011.

Hinsvegar neita margir að horfast í augu við hina sí endurteknu afleiki þegar kemur að orku öflun og arðsemi og vilja halda áfram á sömu braut.

Of lítil arðsemi af virkjunum

Peningaprentun og skuldsettur hagvötur.

Það var ekki laust við það að menn reyndu að gera uppgjör hrunsins dýrara en það þurfti að vera.   Fræg eru tilraunir Sjálfstæðismanna um 4000 milljarða króna lán frá Rússum eða ferð Höskuldar og Sigmundar Davíðs til Noregs en þá átti að skæla út 2000 milljarða.  Jón Daníelsson talaði um peningaprentun sem leið út úr krísunni þegar hún skall á okkur.  Maður spyr sig hversvegna töldu þeir sig þurfa að taka svona rándýrar og róttækar aðgerðir vegna hrunsins þegar núverandi ríkisstjórn náði að hlífa ríkisstjóði við slíkum gjörningum?

Einnig er pínleg þögnin um hagvöxtin hér og einbeitt sér að hugtakinu fjárfestingu?  Þegar fjárfestingin var sem mest þá var skuldsetningin sem mest og árið var 2006 eða korter í hrun.  Skuldsettur hagvöxtur eða "fjárfesting" er ekki góð nema verðmætasköpunin fylgi gríðalegri lántöku og það var hún ekki á árum 2001-2008 enda hagvöxturinn var nær allur skuldsettur.  8 september koma tölur um landsframleiðsluna fyrir annan fjórðung.  Fyrsti fjórðungur sýndi 2% vöxt, einn sá mesti innan OECD, og þá hófst vælið um að það væri nú ekkert að marka hann og töldu víst að vöxturinn myndi ganga til baka. Ef hann gerir það ekki og vöxturinn heldur áfram að aukast mun ríkisstjórnin fá hrós.  Nei niðurrifsöflin sjá til þess.

Ekkert sérstakt við íslensku leiðina

Lars Løkke Rasmussen létt.

Hagvöxtur mælist í Danmörku á öðrum fjórðungi um 1%.  Það var augljóst að Forstætisráðherranum væri létt því allt stefnir í sögulegt tap bláu blokkarinnar og mátti hann við smá meðvind.  Einnig var hagvaxtar tölum frá fyrsta fjórðungi breytt úr -0,4% í 0.1% vöxt ( ekki 1% vöxt eins og kemur fram í frétt mbl.is) en það þýðir að tæknileg skilgreining á samdráttarskeiði gildir ekki.

Rauða blokkin fagnaði þessum tölum í stað þess að fara í svartagallsraus að hætti íslensku stjórnarandstöðunnar.  

Nú verða hagvaxtartölur birtar fyrir annan fjórðung á Íslandi þann 8 sept.  verður forvitnilegt að fylgjast með viðbrögðum ef vöxturinn verði jafn og eða hærri en 0.1%.  Því gríðar hár vöxtur mældist á fyrsta fjórðungi eða 2% og þá brugðust stjórnarandstæðingar illa við því.

Hagvöxtur í Danmörku á ný

Heilbrigðisvottorð.

Engin stjórn hefur mátt þola aðra eins gagnrýni frá fjölmiðlum og þessi.  Hefur sú gagnrýni verið miklu leiti stýrð af hagsmunahópum og pólitískum andstæðingum.  Það að Páll Magnússon, Ari Edwald, Ólafur Stephensen, Davíð Odsson og þar til fyrir stuttu Þorsteinn Pálsson stýrt fjölmiðlunum segir okkur allt um það hvernig Sjálfstæðisflokkurinn hefur tögl og haldir á umræðunni hér.

Hitt er svo annað mál að ríkisstjórnin sem á undan fór naut gríðalegra vinsælda eða um 83% stuðning samkvæmt capacent gallup um mitt ár að þá var hún fallinn að ári.  Þessi stjórn hefur ekki fengið svo mikið sem mínútu frið til að stoppa í hripleka þjóðarskútu.  Hvort sem það hafi verið brúarkrafan yfir múlahvísl eða skötuselsfrumvarpið.

En árangri hefur hún náð og hafa erlendir aðilar, og það margir, hrósað henni fyrir. Innlendir sérfræðingar geta ekki risið upp fyrir flokkana sem þeir styðja.

Samstarfinu við AGS lokið

Er Davíð í sumarfríi?

Ekki vill ég kannast við það að hafa dottið á hausinn en er allt í einu allt í blússandi plús á Íslandi samkvæmt mogganum? 

Ísland fyrirmynd Evrópulanda?

100 års spekulation

Velfærdsborgernes inflationsfest.

I en serie i tre dele beskriver vi, hvordan danskere og svenskere i tre forskellige perioder spredt ud over 100 år har opbygget en ukuelig optimisme til den økonomiske fremtid - og så gik det alligevel galt.

Það hafa verið mjög áhugaverðir þættir á DR 1 um hagstjórnarslys og þá ekki síst hvernig allt samfélagið lagðist á eitt til að búa til loftbólur sem sprungu svo með skelfilegum afleiðingum.  Á Íslandi trúa menn því að enginn hafi í raun gert neitt rangt í aðdraganda hrunsins.  Tóku lán eins og þeir mögulega gátu allt fór uppá við.  Menn trúðu á hinn endalausa vöxt, þrátt fyrir stýrivaxtahækkanir þá stikuðu menn framhjá þeim með erlendum lántökum.  Bólan stækkaði og stækkaði þrátt fyrir að raunveruleg verðmætasköpun hafi ekki verið í líkingu við hagvöxtinn.  Það gat aðeins eitt gerst.

Vonandi að Rúv sýni þættina.  Áhugaverðast er tími Poul Holmskov Schlüter milli 1986-1990 þegar hann afgreiddi halla sem hafði plagað danskt samfélag meira og minna frá 1963 við mikinn ófögnuð.  Aldrei hefur borgaraleg ríkisstjórn tekið á slíku vandamáli með jafn miklu ríkis-inngripi og þeir gerðu þá.  Danir sigldu öllu betur úr krísunni en Svíar. Sagan er kunnugleg.